पुणे दि. 1 : विश्वविख्यात गायीका व ज्येष्ठ भगिनी लता मंगेशकर यांच्या स्वरात आपल्या भावाबद्दल—भावगंधर्व पं. हृदयनाथ मंगेशकर—व्यक्त झालेले भावनोत्कट कौतुक रसिकांना प्रत्यक्ष ऐकण्याचा विरळ योग ‘दीनायन कलापर्व’च्या माध्यमातून लाभला. पं. हृदयनाथ यांच्या ८९व्या वाढदिवसानिमित्त ज्येष्ठ निर्माते अरुण काकतकर यांनी या दुर्मिळ ध्वनिचित्रफिती रसिकांसमोर ठेवताच सभागृहात एक भावमय वातावरण निर्माण झाले.
गायिका मनीषा निश्चल्स महक यांनी संयोजित केलेल्या या कार्यक्रमास भारती हृदयनाथ मंगेशकर, पं. सत्यशील देशपांडे, सुधीर गाडगीळ, अरुण नूलकर, तसेच मंगेशकर रुग्णालयाचे वैद्यकीय संचालक डाॅ. धनंजय केळकर उपस्थित होते. ध्वनिचित्रफीत सादर झाल्यानंतर काकतकर यांनी हृदयनाथांना मिठी मारताच दोघेही क्षणभर दुभंगले—हा क्षण कॅमेऱ्यात कैद करण्याचं भाग्य लाभल्याचं काकतकर भावुक होत म्हणाले.
‘बाळने वेगळी, कठीण पण सुंदर शैली घडवली’ — लता मंगेशकर
ध्वनिचित्रफितीत लतादीदींनी हृदयनाथांच्या बालपणापासून त्यांच्या संगीतप्रवासाचा भावस्पर्शी आढावा घेतला. त्या म्हणाल्या—
“आमच्या बाबांनी स्वतःची निराळी शैली निर्माण केली, आणि बाळनेही बाबांचाच आदर्श घेत स्वतःची आगळीवेगळी, पण अत्यंत कठीण अशी संगीतशैली घडवली.”
तसेच ‘ज्ञानेश्वरी’, ‘भगवद्गीता’, ‘मीरा’, ‘गालिब’, ‘शिवकल्याण राजा’, ‘कोळीगीते’ अशा अनेक यशस्वी प्रकल्पांचा उल्लेख करताना त्यांनी हृदयनाथांच्या एकाग्रता, पाठांतराची ताकद, अफाट वाचन आणि साधनेवर भर दिला. संगीतकार म्हणून नव्या आवाजांचा शोध घ्यावा, असा सल्लाही त्यांनी प्रेमळपणे दिला.
‘एकमेवाद्वितीय स्वरपुरुष’ — कवी ग्रेस
कार्यक्रमातील सुरुवातीचे मनोगत कवी ग्रेस यांचे होते. ते म्हणाले—
“काव्यातील संगीत आणि संगीतातील काव्य ज्यांना समजते, ते म्हणजे हृदयनाथ. हेवा वाटावा अशी प्रतिभा त्यांना लाभली आहे.”
त्यांच्या म्हणण्यानुसार हृदयनाथांच्या रचनांवर आत्ममग्न काव्यानुभूतीची छाया पसरलेली जाणवते.
मंगेशकर रुग्णालयाची जबाबदारी हृदयनाथांनी निभावली — डॉ. धनंजय केळकर
डाॅ. केळकर म्हणाले की, मंगेशकर रुग्णालयाची मूळ प्रेरणा लतादीदींची असली तरी प्रत्यक्ष कार्यभार हृदयनाथांनी सांभाळत माईंचे स्वप्न सत्यात उतरवले. त्यांची प्रतिभा संगीतापुरती मर्यादित नसून आध्यात्मिक स्तरावर पोहोचणारी आहे, असेही त्यांनी नमूद केले.कार्यक्रमाच्या शेवटी अरुण काकतकर आणि मनीषा निश्चल यांचा रुग्णालयातर्फे सन्मान करण्यात आला.